सांगलीत पाणीटंचाईचा ऊस लागवडीला फटका; यंदा क्षेत्र ३० टक्क्यांनी घटण्याचा अंदाज

सांगली जिल्ह्यात यंदा पावसाने पाठ फिरवल्याने ऊस लागवड मोठ्या प्रमाणात थांबली आहे. आतापर्यंत जिल्ह्यात फक्त ३०,१४३ हेक्टरवर ऊस लागवड झाली आहे. यंदा जिल्ह्यातील ऊस क्षेत्र सुमारे ३० टक्क्यांनी कमी होईल, असा कृषी विभागाचा प्राथमिक अंदाज आहे.

जिल्ह्यात यंदा सरासरीच्या फक्त ६४ टक्के पाऊस झाला आहे. गेल्या वर्षीपेक्षाही पाऊस कमी असल्याने शेतीच्या पाणी नियोजनाचं गणित बिघडलं आहे.

जुलैच्या पावसावर आडसाली लागवड, नंतर पाण्याचा ताण

जून महिना जवळपास कोरडा गेला. जुलैच्या मध्यापर्यंत थोडा पाऊस झाला आणि त्याच्या भरवशावर शेतकऱ्यांनी आडसाली उसाची लागवड उरकली. आडसाली हंगामात जिल्ह्यात २९,११६ हेक्टरवर लागवड झाली.

त्यानंतर पावसाने पुन्हा मोठी उघडीप दिली. नव्याने लावलेल्या उसाला पाण्याचा ताण बसू लागला. शेतकऱ्यांनी जे पाणी हाताशी होतं त्यावर पीक जगवण्याचा प्रयत्न केला.

उपसा बंदीमुळे पाणी असूनही वापरता आलं नाही

याच काळात उपसा सिंचन योजनांमधून पाणी उचलण्यावर बंदी घालण्यात आली. त्यामुळे काही ठिकाणी सिंचनासाठी पाणी उपलब्ध असूनही शेतकऱ्यांना ते वापरता आलं नाही. याचा परिणाम आडसाली उसाच्या वाढीवर होण्याची भीती आहे.

पूर्वहंगामी लागवड फक्त १,०२७ हेक्टरवर

सध्या पूर्वहंगामी ऊस लागवडीचा काळ सुरू आहे. पण पाणी नसल्याने आतापर्यंत फक्त १,०२७ हेक्टरवर पूर्वहंगामी लागवड झाली आहे. आडसाली आणि पूर्वहंगामी मिळून एकूण लागवड ३०,१४३ हेक्टर इतकीच आहे.

डिसेंबरपासून सुरू हंगामातील लागवड सुरू होईल. मात्र त्याआधीच पाण्याचा प्रश्न गंभीर झाला आहे. विहिरी आणि कूपनलिकांची पाणीपातळी खाली गेली आहे. मध्यम आणि लघु प्रकल्पांमधला पाणीसाठाही कमी झाला आहे. त्यामुळे पूर्वहंगामी आणि सुरू, या दोन्ही हंगामांतील लागवड घटण्याची चिन्हं आहेत. परिस्थिती इतकी बिकट आहे की ऊस रोपांची मागणीही पूर्णपणे थांबली आहे.

रब्बीसाठी फक्त एकच आवर्तन

रब्बी हंगामासाठी फक्त एकच पाणी आवर्तन सोडण्याचं नियोजन आहे. हे आवर्तन नेमकं कधी आणि किती मिळणार, याबद्दल शेतकऱ्यांमध्ये अनिश्चितता आहे. इतक्या कमी पाण्यात रब्बी पिकं घ्यायची की नवीन ऊस लावायचा, असा प्रश्न शेतकऱ्यांसमोर आहे.

दुष्काळी तालुक्यांना सर्वाधिक फटका

आटपाडी, जत, कवठेमहांकाळ आणि खानापूर हे जिल्ह्यातले दुष्काळी तालुके आहेत. ताकारी, टेंभू आणि म्हैसाळ या उपसा सिंचन योजनांचं पाणी पोहोचल्यामुळे गेल्या काही वर्षांत या भागात ऊस क्षेत्र वाढलं होतं.

यंदा मात्र पाणीटंचाई जास्त असल्याने या तिन्ही योजनांची आवर्तनं मुख्यतः पिण्याच्या पाण्यासाठी सोडण्याचं नियोजन आहे. त्यामुळे शेतीला पाणी मिळण्यावर मर्यादा येतील. परिणामी याच तालुक्यांना पाणीटंचाईची सर्वाधिक झळ बसण्याची आणि ऊस क्षेत्रातही इथेच मोठी घट होण्याची शक्यता आहे.

पाणी, बाजारभाव आणि शेतीविषयक ताज्या बातम्यांसाठी jaykisannews.com ला भेट देत राहा.